Σ.Ε.Σ.Σ.Ε. 16η/16-11-2026 «Ν.5355/2026 (ΦΕΚ Α’ 188/13.11.2026) Ι. Αναστολή μέχρι στις 31.12.2027 επιβολής: α) φόρου υπεραξίας και β) Φ.Π.Α. στις μεταβιβάσεις νεόδμητων οικοδομών ΙΙ. Aπαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς από την 1.1.2027 ΙΙΙ. Επιβολή φορολογικού συντελεστή 15% από 1.7.2027 για αγορά κατοικίας από φορολογικούς κατοίκους τρίτων χωρών (εκτός Ε.Ε. και Ε.Ο.Χ.) ΙV. Υποβολή δήλωσης στοιχείων ακινήτων ετών 2014 έως 2026 στο ΜΙΔΑΣ»

sima_sesse

             ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ 16η

       Αθήνα, 16 Νοεμβρίου 2026

       αριθμ. πρωτ. 183

                                         Προς

                                         τους συμβολαιογράφους

 

Ταχ.Δ/νση : Γ. Γενναδίου 4 - Τ.Κ. 106 78, Αθήνα

Τηλέφωνα : 210-3307450,60,70,80,90

E-mail  :      notaries@notariat.gr

Ιστότοπος :  www.enotariat.gr

 

ΘΕΜΑ : Ν.5355/2026 (ΦΕΚ Α’ 188/13.11.2026)

Ι.    Αναστολή μέχρι στις 31.12.2027 επιβολής: α) φόρου υπεραξίας και

β) Φ.Π.Α. στις μεταβιβάσεις νεόδμητων οικοδομών

ΙΙ. Aπαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς από την 1.1.2027

ΙΙΙ. Επιβολή φορολογικού συντελεστή 15% από 1.7.2027 για αγορά κατοικίας από φορολογικούς κατοίκους τρίτων χωρών (εκτός Ε.Ε. και Ε.Ο.Χ.)

ΙV. Υποβολή δήλωσης στοιχείων ακινήτων ετών 2014 έως 2026 στο ΜΙΔΑΣ

 

Αγαπητές και αγαπητοί συνάδελφοι,

δημοσιεύθηκε στις 13.11.2026 στο ΦΕΚ Α΄188 ο Ν.5355/2026 με τίτλο: «Ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος, της αποταμίευσης και των επενδύσεων, φορολογικές, μισθολογικές, συνταξιοδοτικές διατάξεις και λοιπές διατάξεις κοινωνικής πολιτικής», στον οποίο περιλαμβάνονται διατάξεις συμβολαιογραφικού ενδιαφέροντος.

Συγκεκριμένα:

✔  Με το Άρθρο 13 παρατείνεται η αναστολή ισχύος του άρθρου 41 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος για την επιβολή φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας μέχρι και την 31η Δεκεμβρίου 2027.

 

✔  - Με το Άρθρο 15 επεκτείνεται η απαλλαγή από τον Ενιαίο Φόρο Ιδιοκτησίας Ακινήτων για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς.

Ειδικότερα, με το άρθρο 15 στην περ. ια) της παρ. 1 του άρθρου 10 του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας (ν. 5219/2025, Α’ 130) περί απαλλαγών από τον φόρο, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο πρώτο εδάφιο, οι λέξεις «χίλιους πεντακόσιους (1.500)» αντικαθίστανται από τις λέξεις «δύο χιλιάδες (2.000)», β) στο δεύτερο εδάφιο, βα) οι λέξεις «την Περιφερειακή Ενότητα Έβρου και τους Δήμους» αντικαθίστανται από τις λέξεις «και τις Περιφερειακές Ενότητες» ββ) οι λέξεις «χίλιους επτακόσιους (1.700)» αντικαθίστανται από τις λέξεις «δύο χιλιάδες διακόσιους (2.200)» και η περ. ια) διαμορφώνεται ως εξής:

«ια) Από το έτος 2027, σε φυσικά πρόσωπα, φορολογικούς κατοίκους Ελλάδας, των οποίων η κύρια κατοικία βρίσκεται σε οικισμούς με πληθυσμό έως δύο χιλιάδες (2.000) κατοίκους, σύμφωνα με την εκάστοτε πλέον πρόσφατη απογραφή πληθυσμού, εξαιρουμένων των οικισμών της Περιφέρειας Αττικής, πλην της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων. Ειδικά για την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, και τις Περιφερειακές Ενότητες της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και της Περιφέρειας Ηπείρου που εφάπτονται με τα σύνορα της χώρας, το όριο της παρούσας περίπτωσης ορίζεται σε δύο χιλιάδες διακόσιους (2.200) κατοίκους. Η κύρια κατοικία προκύπτει από το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (Μ.Ι.Δ.Α.) του άρθρου 15Β του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 5104/2024, Α’ 58). Η απαλλαγή αφορά αποκλειστικά στα δικαιώματα επί της κύριας κατοικίας των προσώπων της παρούσας περίπτωσης που βρίσκονται στους οικισμούς αυτούς και εφόσον η συνολική αξία του εκατό τοις εκατό (100%) της πλήρους κυριότητας της κατοικίας που υπολογίζεται για τους σκοπούς της επιβολής του φόρου, δεν υπερβαίνει τις τετρακόσιες χιλιάδες (400.000) ευρώ.»

✔  Με το Άρθρο 16 εισάγεται αυξημένος συντελεστής φόρου μεταβίβασης για αγορά κατοικίας από φορολογικούς κατοίκους εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου - Προσθήκη παρ. 1Α στο άρθρο 27 του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας

Ειδικότερα, στο άρθρο 27 του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας (ν. 5219/2025, Α’ 130), περί φορολογικών συντελεστών, προστίθεται παρ. 1A ως εξής:

«1Α. Κατά παρέκκλιση της παρ. 1, σε περίπτωση αγοράς κατοικίας από φυσικό πρόσωπο που, κατά τον χρόνο γένεσης της φορολογικής υποχρέωσης, είναι φορολογικός κάτοικος χώρας εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, ο φόρος μεταβίβασης υπολογίζεται σε δεκαπέντε τοις εκατό (15%) επί της φορολογητέας αξίας της κατοικίας. Το πρώτο εδάφιο δεν ισχύει σε περίπτωση αγοράς κατοικίας από δικαιούχους απαλλαγής του άρθρου 42.»

✔  Με το Άρθρο 17 παρατείνεται η αναστολή Φόρου Προστιθέμενης Αξίας ακινήτων για το έτος 2027 έως την 31η.12.2027.

Ειδικότερα, με το άρθρο 17, στο άρθρο 70 του Κώδικα Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (ν. 5144/2024, Α’ 162), περί μεταβατικών διατάξεων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) στο πρώτο εδάφιο της παρ. 1, η ημερομηνία «31η.12.2026» αντικαθίσταται από την ημερομηνία «31η.12.2027», β) στην παρ. 2, οι λέξεις «είχαν χορηγηθεί και ίσχυαν έως την 31η.12.2025, παρατείνονται έως την 31η.12.2026» αντικαθίστανται από τις λέξεις «έχουν χορηγηθεί και ισχύουν έως την 31η.12.2026, παρατείνονται έως την 31η.12.2027» και το άρθρο 70 διαμορφώνεται ως εξής:

«Άρθρο 70

Μεταβατικές διατάξεις

1.Με αίτηση του υποκειμένου στον φόρο κατασκευαστή οικοδομών προς πώληση, αναστέλλεται υποχρεωτικά έως την 31η.12.2027 η εφαρμογή του Φ.Π.Α. στα ακίνητα της παρ. 1 και της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 8 και επιβάλλεται φόρος μεταβίβασης ακινήτων. Η αναστολή αφορά στο σύνολο των αδιάθετων παραπάνω ακινήτων του υποκειμένου. Μαζί με την αίτηση ο υποκείμενος υποβάλλει κατάσταση με τα αδιάθετα ακίνητα και το ποσό του φόρου που αντιστοιχεί στο κάθε ακίνητο προς διακανονισμό.

Σε περίπτωση αντιπαροχής, η εργολαβία του υποκειμένου στον φόρο κατασκευαστή οικοδομών προς πώληση προς τον οικοπεδούχο, δεν υπάγεται στον φόρο, όταν ο υποκείμενος κατασκευαστής έχει υπαχθεί σε καθεστώς αναστολής του φόρου κατά τα προηγούμενα εδάφια.

2. Αναστολές εφαρμογής του Φ.Π.Α. στα ακίνητα της παρ. 1 και της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 8, που έχουν χορηγηθεί και ισχύουν έως την 31η.12.2026, παρατείνονται έως την 31η.12.2027.

3. Για τα ακίνητα που έχουν υπαχθεί σε καθεστώς αναστολής, το δικαίωμα έκπτωσης του φόρου εισροών, που προσδιορίζεται σύμφωνα με την παρ. 7 του άρθρου 36, αναστέλλεται καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου της αναστολής και ο φόρος που έχει εκπεστεί πριν από την έναρξη της αναστολής διακανονίζεται κατά τον χρόνο της παράδοσης του κάθε ακινήτου.

4. Ο υποκείμενος στον φόρο κατασκευαστής οικοδομών προς πώληση, που παραδίδει ακίνητο που έχει υπαχθεί σε καθεστώς αναστολής, υποχρεούται να καταβάλλει με έκτακτη δήλωση τον φόρο που πρέπει να διακανονιστεί κατά τον χρόνο της παράδοσης του ακινήτου, σύμφωνα με την παρ. 3 και σε κάθε περίπτωση πριν από την υποβολή της δήλωσης φόρου μεταβίβασης, γονικής παροχής ή δωρεάς.

5. Επίσης, ο υποκείμενος στον φόρο κατασκευαστής οικοδομών προς πώληση, που παραδίδει ακίνητο που έχει υπαχθεί σε καθεστώς αναστολής, υποχρεούται να καταχωρίζει στα λογιστικά του αρχεία (βιβλία) αναλυτικά το κόστος ανά οικοδομή που υπάγεται στο άρθρο 8, όπως ορίζεται στην υποπερ. αβ) της περ. α) της παρ. 3 του άρθρου 41.

6. Η φορολογητέα αξία, σύμφωνα με το άρθρο 24 του Κώδικα, μειώνεται σε περίπτωση ολικής ή μερικής μη πληρωμής του τιμήματος, εφόσον μετά την πραγματοποίηση των φορολογητέων πράξεων διαπιστώνεται ότι η απαίτηση κατέστη οριστικά ανεπίδεκτη είσπραξης, λόγω θέσης επιχείρησης σε ειδική εκκαθάριση, σύμφωνα με τα άρθρα 46 και 46α του ν. 1892/1990 (Α’ 101), όπως αυτός τροποποιήθηκε με το άρθρο 14 του ν. 2000/1991 (Α’ 206). Η μείωση της φορολογητέας βάσης ενεργείται μετά την έκδοση της απόφασης του Εφετείου της έδρας της επιχείρησης, που προβλέπεται από την παρ. 1 του πιο πάνω αναφερόμενου άρθρου 46.

Για την έγκριση της μείωσης απαιτείται απόφαση του αρμόδιου Προϊσταμένου της Δημόσιας Οικονομικής Υπηρεσίας (Δ.Ο.Υ.), η οποία εκδίδεται μετά από αίτηση της ενδιαφερόμενης επιχείρησης και την προσκόμιση των απαραίτητων στοιχείων, από τα οποία προκύπτει το σύνολο της ανείσπρακτης απαίτησης, που έχουν υποβληθεί μέσα σε προθεσμία έξι (6) μηνών μετά την έκδοση της απόφασης του Εφετείου. Στην περίπτωση κατά την οποία ο Φ.Π.Α. που αναλογεί στην κατά τα ανωτέρω μείωση της φορολογητέας βάσης έχει καταβληθεί από τον υπόχρεο, συμψηφίζεται κατά τη φορολογική περίοδο, κατά την οποία εκδόθηκε η απόφαση του προϊσταμένου της Δ.Ο.Υ.. Στην περίπτωση, κατά την οποία ο Φ.Π.Α. που αναλογεί στην κατά τα ανωτέρω μείωση της φορολογητέας αξίας δεν έχει καταβληθεί από τον υπόχρεο, δεν καταβάλλεται, ως μη οφειλόμενος στη συγκεκριμένη φορολογική περίοδο, κατά την οποία οφειλόταν. Πράξεις επιβολής φόρου ή προστίμων που έχουν εκδοθεί μέχρι την έκδοση της απόφασης του προϊσταμένου της Δ.Ο.Υ. ακυρώνονται.

7. Με αποφάσεις του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, μετά από εισήγηση του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, δύναται να ορίζονται: α) κάθε διαδικαστικό θέμα και λεπτομέρεια για την παρακολούθηση της εφαρμογής του καθεστώτος της αναστολής Φ.Π.Α. στα ακίνητα,

β) η διαδικασία, καθώς και κάθε αναγκαία λεπτομέρεια εφαρμογής του διακανονισμού του φόρου της παρ. 3,

γ) η διαδικασία και κάθε αναγκαία λεπτομέρεια για την εφαρμογή της παρ. 4.»

✔  Με το Άρθρο 51 προβλέπεται η υποβολή δήλωσης στοιχείων ακινήτων ετών 2014 έως και 2026 για την ορθή απεικόνιση των ακινήτων στο Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑΣ)

Ειδικότερα με το άρθρο 51, στο άρθρο 17 του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας (ν. 5219/2025, Α’ 130), περί μεταβατικών διατάξεων, προστίθεται παρ. 6 ως εξής:

«6. Ειδικά για τα έτη 2014 έως και 2026 για την ορθή απεικόνιση των ακινήτων στο Μ.Ι.Δ.Α. του άρθρου 15Β του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 5104/2024, Α’ 58), οι υπόχρεοι σε υποβολή δήλωσης στοιχείων ακινήτων του άρθρου 2 του παρόντος μπορούν να υποβάλουν τη δήλωση με τα ορθά στοιχεία, χωρίς την επιβολή του φόρου κάθε έτους, των τόκων και των προστίμων που προκύπτουν από τη δήλωση αυτή, έως το τέλος του τέταρτου μήνα από την έναρξη της παραγωγικής λειτουργίας του Μ.Ι.Δ.Α.. Η μη επιβολή αποκλειστικά του φόρου του πρώτου εδαφίου δεν καταλαμβάνει περιπτώσεις όπου δεν έχει δηλωθεί δικαίωμα επί του ακινήτου μέχρι την έναρξη ισχύος της παρούσας. Η παρούσα δεν καταλαμβάνει τα πιστωτικά ιδρύματα του ν. 4261/2014 (Α’ 107), συμπεριλαμβανομένων των υποκαταστημάτων αλλοδαπών πιστωτικών ιδρυμάτων, τους διαχειριστές πιστώσεων και, μέσω αυτών, τους αγοραστές πιστώσεων του ν. 5072/2023 (Α’ 198), καθώς και τα συνδεδεμένα με αυτά πρόσωπα. Με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η οποία εκδίδεται μετά από εισήγηση του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, δύναται να παρατείνεται η προθεσμία του πρώτου εδαφίου. Με απόφαση του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων καθορίζονται οι όροι, η διαδικασία και κάθε άλλη λεπτομέρεια για την εφαρμογή της παρούσας.»

✔  Με το Άρθρο 53 ως προς την έναρξη ισχύος ορίζονται τα εξής:

- Σύμφωνα με την παρ.1 του άρθρου 53 ορίζεται ότι με την επιφύλαξη των παρ. 2 έως 13, η ισχύς του παρόντος νόμου αρχίζει από τη δημοσίευσή του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά στις επιμέρους διατάξεις του.

- Σύμφωνα με την παρ.8 του άρθρου 53 ορίζεται ότι το άρθρο 16 περί αυξημένου συντελεστή φόρου μεταβίβασης για αγορά κατοικίας από φορολογικούς κατοίκους εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, ισχύει για οριστικά συμβόλαια που καταρτίζονται από την 1η.7.2027 και μετά.

Επισυνάπτεται στο παρόν το ΦΕΚ Α’ 188/13.11.2026, στο οποίο δημοσιεύθηκε ο προαναφερθείς Ν.5355/2026.

Με τιμή

Η Πρόεδρος

Λένα Κοντογεώργου